Oorsprong
De giraffe is het hoogste landdier ter wereld en komt oorspronkelijk uit Afrika. Al miljoenen jaren bevolkt dit opvallende zoogdier de uitgestrekte savannes ten zuiden van de Sahara. Fossiele vondsten tonen dat voorouders van de giraffe ooit leefden in gebieden die nu tot Azië behoren. Gaandeweg pasten de dieren zich aan aan de open Afrikaanse vlaktes, waar hoge bomen een bron van voedsel vormden. Hun lange nek werd een evolutionair voordeel waarmee ze hoger reikten dan andere grazers.
Verspreiding
Vandaag leven giraffen in verschillende Afrikaanse landen, waaronder Kenia, Tanzania, Zuid-Afrika en Namibië. Ze worden ook gezien in Niger en Tsjaad, al zijn daar nog slechts kleine populaties. De dieren bewonen vooral halfopen graslanden met verspreide acaciabomen. Ze mijden dichte bossen waar hun hoogte een nadeel is. Elke ondersoort heeft een eigen vachtpatroon dat past bij de omgeving. Zo valt de Masai-giraffe met zijn grillige vlekken goed weg tegen het struikgewas van Oost-Afrika.
Voeding
Giraffen eten voornamelijk bladeren, scheuten en vruchten van acaciabomen. Hun tong is blauwgrijs en ruim vijftig centimeter lang, waardoor ze makkelijk bij de hoogste takken kunnen. De ruwe tong kan prikkels van de acaciodoornen verdragen. Een volwassen giraffe eet dagelijks zo’n dertig kilo groenvoer en drinkt alleen water als het beschikbaar is. In droge tijden halen ze voldoende vocht uit jonge bladeren. Hun rustige herkauwgedrag zorgt dat ze lange tijd met weinig energie toekomen.
Leefgebied
Het leefgebied van giraffen strekt zich uit over savannes, open bossen en droge struikgebieden. Ze trekken vaak in kleine groepen die langzaam door het landschap bewegen op zoek naar voedsel. Waterplassen en bomen met verse scheuten bepalen hun route. Mannetjes verkennen grotere gebieden dan vrouwtjes, maar er is weinig sprake van een strikt territorium. De kuddevorm is flexibel: dieren sluiten zich gemakkelijk bij andere groepen aan of trekken tijdelijk alleen rond.
Bedreigingen
Hoewel giraffen eeuwenlang talrijk waren, nemen hun aantallen snel af. Stroperij voor huid en vlees vormt een groot risico. Ook verdwijnen leefgebieden door landbouw en houtkap. Klimaatverandering zorgt bovendien voor langere droogtes, wat voedsel schaars maakt. De soort staat sinds enkele jaren op de lijst van kwetsbare diersoorten. Beschermingsprogramma’s in Afrikaanse reservaten proberen populaties te herstellen door jacht te beperken en leefgebieden te verbinden.
Levensduur
In het wild wordt een giraffe gemiddeld vijfentwintig jaar oud. In dierentuinen halen sommige dieren zelfs dertig jaar dankzij medische zorg en voldoende voedsel. Jonge giraffen zijn vanaf vier jaar geslachtsrijp, al paren mannetjes vaak pas later wanneer ze sterk genoeg zijn om te concurreren. De dracht duurt ongeveer vijftien maanden, waarna het vrouwtje één jong krijgt. De geboorte vindt staand plaats, waardoor het kalf een val van bijna twee meter maakt maar na een uur al kan lopen.
Uiterlijk
Een giraffe herken je meteen aan de lange nek en poten, de gevlekte vacht en de kleine horentjes boven op het hoofd. Geen patroon is hetzelfde. De huidvlekken helpen bij temperatuurregeling: onder elke vlek lopen bloedvaten die warmte afvoeren. Volwassen dieren kunnen wel vijfeneenhalve meter hoog worden. Hun hart is uitzonderlijk sterk, nodig om bloed naar de hersenen te pompen. Ondanks hun enorme gestalte bewegen giraffen elegant en snel, tot wel zestig kilometer per uur over korte stukken.
Leefwijze
Giraffen communiceren subtiel via lichaamstaal en lage tonen die mensen nauwelijks horen. Ze slapen weinig en vaak staand, slechts enkele minuten per keer. Roofdieren zoals leeuwen vormen het grootste gevaar, vooral voor jonge kalveren. Toch is de giraffe door haar hoogte en krachtige trappen een geduchte tegenstander. Dankzij hun sociale aard en aanpassingsvermogen blijven ze een onmisbaar onderdeel van het Afrikaanse ecosysteem.